Aquaduct Amstelhoek
Toekomsvast ontwerp voldoet aan nieuwe eisen verkeersaanbod
De N201 tussen Hoofddorp en Uithoorn (Amstelhoek) wordt omgelegd en verbeterd om aan de eisen van het verkeersaanbod te kunnen voldoen. De 335 meter lange tunnel, het zogenaamde Aquaduct Amstelhoek, loopt onder de Amstel door. Het is het belangrijkste object in de omlegging van de N201 bij Uithoorn. Grontmij ontwierp in opdracht van de provincie Noord-Holland aquaduct én weg.
Bouwkuipen
De korte tunnel wordt in vijf bouwkuipen uitgevoerd. In vier kuipen wordt ten behoeve van het doorpompen onderwaterbeton met trekelementen toegepast. Het kunstwerk wordt in situ gebetoneerd in de bouwkuipen. De stalen damwanden fungeren hierbij als verloren bekisting.
Waterkelder
De bouwdelen worden door middel van voegverbindingen waterdicht met elkaar verbonden. Het aquaduct heeft één grote waterkelder gesitueerd bij de oostelijke tunnelmond. De realisatie van één waterkelder is economisch voordeliger dan de standaardoplossing voor tunnels met twee grote en een kleine middenkelder. Het oppervlaktewater van de toerit West wordt bij de tunnelmond opgevangen en via een rioolstelsel naar de waterkelder geleidt. Ook gebeurt dit met sleepwater dat op het diepste punt van de tunnel terecht komt.
Tunnelveiligheid
Het aquaduct valt vanwege de relatief korte lengte niet onder de wet tunnelveiligheid. Wettelijk zijn daarom tunnelveiligheidsinrichtingen niet verplicht. Desondanks koos de opdrachtgever ervoor de veiligheidsaanpak te kiezen zoals deze voorgeschreven is voor tunnels in Nederland. Via een uitgebreide scenario- en riscoanalyse is in overleg met de opdrachtgever bepaald welke tunnelveiligheidsinrchtingen een bijdrage kunnen leveren aan een hoger veiligheidsniveau. Daarom zijn onder andere een verkeersdetectiesysteem, videobewaking en een omroepinstallatie opgenomen.
Waterkeringen
De oevers van de Amstel die met het aquaduct worden doorsneden vormen secundaire waterkeringen. In het ontwerp zijn daarom vervangende waterkeringen opgenomen. Aan de westzijde een kanteldijk en aan de oostzijde een mechanische hefdeur, omdat een kanteldijk niet mogelijk was vanwege landschappelijke inpassing. De mechanische hefdeur maakt het mogelijk het aquaduct bij een calamiteit waterdicht af te sluiten. Normaliter hangt de stalen hefdeur boven de rijbaan. Uit esthetisch oogpunt en vanwege de verkeersveiligheid is de deur weggewerkt door een houten omhulsel.
Duurzaamheid
De provincie Noord-Holland en Grontmij vinden duurzaamheid en milieu belangrijk. Het aquaduct is daarom toekomstvast ontworpen op een levensduur van honderd jaar. Het ontwerp voldoet aan de milieuwet- en regelgeving en waar mogelijk is gebruikt gemaakt van milieuvriendelijke materialen. Water afkomstig uit de waterkelder van het aquaduct wordt eerst voorgezuiverd voordat dit in het oppervlaktewater wordt geloosd. Voor het ontwerp van de voorzuivering is gebruik gemaakt van het zelfreinigende vermogen van grond.